Vì sao có Mùa Vọng, Mùa Chay? Ý nghĩa các mùa phụng vụ
Có bao giờ bạn thắc mắc: tại sao trong nhà thờ lúc thì treo màu tím, lúc thì màu trắng vàng rực rỡ, lúc lại nghe hát "Alleluia" vang lừng, lúc thì tuyệt nhiên không? Tại sao năm nào cũng có Mùa Vọng, Mùa Chay, rồi Phục Sinh? Những "mùa" ấy không phải là sự lặp lại nhàm chán, mà là nhịp tim của đời sống đức tin suốt cả năm.
Giáo huấn của Giáo hội
Hội thánh cử hành năm phụng vụ để triển khai trọn vẹn mầu nhiệm Đức Kitô, từ lúc Nhập Thể, Giáng Sinh, cho đến cuộc Khổ Nạn, Phục Sinh, Lên Trời, và việc mong đợi Người lại đến trong vinh quang. Sách Giáo lý Hội thánh Công giáo dạy rằng trong chu kỳ một năm, Hội thánh trình bày toàn bộ mầu nhiệm Đức Kitô để các tín hữu được sống lại từng biến cố cứu độ như chính mình đang tham dự. Chúa nhật là ngày nền tảng của năm phụng vụ, vì mỗi Chúa nhật là một lễ Phục Sinh thu nhỏ, tưởng niệm ngày Chúa sống lại. Các mùa phụng vụ vì thế không phải là quy định hành chính, mà là cách Hội thánh dẫn dắt con cái mình bước đi với Chúa Giêsu qua từng chặng đường của cuộc đời Người.
Giải thích chi tiết
Mùa Vọng kéo dài bốn tuần trước lễ Giáng Sinh, với màu tím trầm lắng. Đây là mùa trông đợi với hai chiều kích: chuẩn bị mừng Chúa Giáng Sinh trong quá khứ, và tỉnh thức đợi Chúa lại đến trong ngày tận thế. Lời kêu gọi của Mùa Vọng là "hãy tỉnh thức", dọn lòng qua cầu nguyện và sám hối.
Mùa Giáng Sinh mừng mầu nhiệm Ngôi Lời nhập thể làm người, với màu trắng vàng vui tươi. Tiếp đến là Mùa Thường Niên phần đầu, suy niệm về đời sống công khai của Chúa Giêsu.
Mùa Chay kéo dài bốn mươi ngày trước lễ Phục Sinh, cũng mang màu tím, là mùa sám hối đền tội. Bốn mươi ngày gợi nhớ bốn mươi ngày Chúa Giêsu chay tịnh trong hoang địa. Người tín hữu được mời gọi ăn chay, cầu nguyện, bố thí và xưng tội để dọn lòng mừng đại lễ Phục Sinh. Đỉnh cao là Tuần Thánh với Tam Nhật Vượt Qua: tưởng niệm Chúa chịu chết và phục sinh.
Mùa Phục Sinh kéo dài năm mươi ngày, là mùa vui mừng nhất trong năm với màu trắng vàng và tiếng Alleluia vang dội, mừng Chúa chiến thắng sự chết. Kết thúc bằng lễ Chúa Thánh Thần Hiện Xuống, rồi trở lại Mùa Thường Niên phần sau, sống đức tin giữa đời thường cho đến hết năm phụng vụ.
Mỗi mùa có "màu áo" riêng: tím cho sám hối trông đợi, trắng vàng cho mừng vui vinh hiển, đỏ cho các thánh tử đạo và Chúa Thánh Thần, xanh lá cho thời gian thường niên của hy vọng và tăng trưởng. Chỉ cần nhìn màu khăn bàn thờ, bạn đã biết Giáo hội đang mời gọi tâm tình nào.
Kết luận
Năm phụng vụ là trường học đức tin mà Hội thánh mở ra cho mọi người, từ em nhỏ đến cụ già. Đừng sống đạo một cách đều đều quanh năm; hãy để lòng mình thực sự trầm lắng trong Mùa Vọng, Mùa Chay, và thực sự vui mừng trong Mùa Giáng Sinh, Mùa Phục Sinh. Hãy theo dõi lịch phụng vụ của giáo xứ, tham dự đầy đủ các cử hành của từng mùa, và bạn sẽ thấy đức tin mình lớn lên theo nhịp bước của Hội thánh.
Nguồn tham khảo: Sách Giáo lý Hội thánh Công giáo.